THE BAD GOOD FRIDAY

1964 Vaute thla (March) 27, thawhtthan ni zanlei sml 6:36 (3:36PM Alaska standard time) i Alaska khuapi Anchorage i lihnin hi ritcher scale 9.2 a si. US le N.America lihninh tuanbia chinchiah khawh tawkah a fak cem a si rih. Nihin tiang hin Great Alaska Earthquake an ti lo le Good Friday Earthquake tiin chim a si. Hi lihninh ah hin mi 131 an thi i minute 3-5 kar ai hnin. Hi lihnin hi rilipi tawne a cawl ruangah a chuakmi a si. Cu nih cun lihnin dang nakin pe 50 saangin rilipi tilet(tsunami) fakpi a thawhter i lamhlapi minung zong nih an rak tem ve. Hmun tampi ah lei cimmi an um i Anchorage hi lihninhnak laicer Epi center in KM 120 tluk hla ah a ummi a si. Anchorage khua pawng i khua dang pathum cu tthial an si. Portage khua lebang cu rili nak niam ah a chiah caah daidiam in ti nih a phum. The Bad Good Friday ti ttialtu Mrs. Lowell Thomas Jr. nih hin a chim lo nain an umnak khua hi leimin tuar cemmi Turnagain Heights hi si nih a dawh.

THE BAD GOOD FRIDAY

 Lowell Thomas

Good Friday hi oi tam ka hmang cang i chimh, hrilhfiah len hau loin ka hngalh ngai ve. Anchorage hrawngah cun tutik hrawngah hin vur/horha a tla tawn. Vur hi kan buaipi ngai tawn. Tutan zong hi ni hnih khengte chuum kiang loin a zaam i vur a tla. Thawhtthan lai ah hin vur tlak cu a ban hruak. Kan pa Lowell hi Fairbanks khua ah rian a nei i vur tlak a ban cun vanlawng in a kal i vur tlak hi a ngol/ban ko ahcun tthawhtthan (Easter) cu chungkhar tling hmang dingin a rak kir lai ka zumh. Vanlawng ah cun ka fale he kan va thlah i lenglei cu a kih tuk caah lawngkhar cu a khar colh.

 Zanlei suimilam panga hrawngah khin khuaruahhar hin kan pa cu ka ngai. Ka fale, Anne kum riat le David kum ruk he cun TV kan zoh hna. Inn chung lum ah kan um caah kedan tthatthi zong kan i danh lem lo. Ka fale nih cun Tshrit le jeans an i hruk i kei lehtuk cu angkileng aih in hmawza kai hruk. Suimilam acheu hnu hrawngah khin thawng ring pipi kan theih. Kan umnak cu ralkap umnak pawng a si caah hmui an i selnak, kah an cawnnak meithal thawng cu kan theih pah lengmang nain tutan thawng hi cu thawng phun dang ngai a si. Lihninh thawng a rak si.

 

Khuaruahhar lihnin; Rianrangin ka tho i hngakchia cu ka zul colh uh ka ti hna. Inn chung in inn leng kotka hram kan phak ah cun kan inn cu intetiamnak inn bang a cawl durmar cang. Leng ah rianrangin kan tlik lio ah cun ka fapa David nih “Ka nu kedanh kai danh loh hi!” a van ka ti chapbei. Innkaa in kar nga hrawng kan kar manh lai dah tihrawngah khin lihnin nih cun a kan hlonh/vorh colh. Mah le mah hmanh i hngal huaha loin khualak ah kan ril.

Kan tliktakmi kan inn cu cikhatte ah a lai in ai cheu phuk i a tung le a tlang thing hna cu an kiak i thlalang hna cu an kek tthukmak hna. Kan hmai i thingkung pipi hna cu a hram in phawimi bangin an tlu hna. Kan inn sir i kan mawtaw chiahnak (garage) cu a ring rupmap fawn.

Tu ah cun kan umnak vawlei cu tap ngawngaw in an i tthen hna. Ka fanu Anne he kan i kar khermar zong cu a hong kak phuk i cu a kakmi cu a lian chin lengmang. Kah sawhsawh a si ti loh, a thuh ning cu ruah khawh leng tiangin a thuk. Kan ban in kan i tlai i keimah umnak lei ah ka hei hnuh khawh hramhram.

 Kan i tthial; Tu ah cun kan tualpar nuam tak ve kha cu bantuk lei aang thuk pipi nih cun a tthencheu viar canghna. Lungtum, vur tlang le leivawr cawhhrup in a khat cang.  Cu vawlei kak nih a siammi hmunrawn pakhat ah hin kan nufa rual cun kan um. Cikhatte ah khin kan umnak cu a awl zuahmah, a cawl zuahmah i tanglei leikak chungah tla lo dingin kan tha neih umek in kan umnak tlang cu kan i tlaih. Kut khat in David kai tlaih i khatlei kut in a tlang cu i tlaih a hau fawn ttung, Anne cu a mah tein ai tlaih khawh ve caah kai lawm tuk. Pipian kan i awh/thui pahin a tanglei kan bih pah i vawlei ai thui in kan hmuh bantuk hin kan hmailei cu ai thui hin ka ruah. Kan inn cu tlangpar ah sakmi a si caah a thlanglei Cook Inlet tiva ah kan tla cang lai tiin kan i ruat. Cook Inlet hi Alaska khua mual in Gulf of Alaska tipi Susitna le Mataniska tiva ah a luannak, rili chung i a vang luhnak ‘estuary’ a si.

Kan umnak cu; Kan umnak cu a awl chin lengmang i zeitindah kan nundam khawh ning a si zong ka hngal ti loh. Lihninh a tichiapi a daih in khua ka van hoi i hlan i tlangpar sang i kan inn umnak le a pawng hrawnghrang hna cu kan umnak leikak nih a siammi hmun he cun tiva kam ah an rak i thawn viar cang. Kan inn lebang cu ti nih a phum viar lo lawng hi a si. Chaklei ka hei zoh i hlan i kan umnak/cennak hmun cu lungpang sang taktak ah an rak i cang cang. Kan nih nufa rual van kaichuahnak lam um lo hin leimin cu a min chin lengmang fawn rih. Leimin hi a zual chin lengmang ahcun ti cu a tthang lai i a rak kan phum lo hmanh ah kan umnak hmun tlang nih cun kan hmai tithukpi chungah cun an kan luhpi ko lai tiin ka ruat. “Kan thi lai!” Ka fale thinphan tuk cu a thirh in a thirh hna i a khawn hin a khawn hna. “Kan thi lai! kan thi lai!” tiin an au len. Lungpang sangpi hei kainak ding cu ka van tuaktan, nain ka fale an tuksum/an thinphan tuk cu an ke in an kal kho ti lo.

Ka lung hi a dong ngaingai ve cang. Tikhawhmi ka nei ti lo tiin ka ruat. Thlacam ka sawm hna. Kan i kup i Khrih Jesuh sinah kan i pe i lam kan hruai ko tiin kan nawl. Thla kan cam dih cun ka thinphannak a tichiapi cu tlau in ka hna hi a ngam deuh ngai hin ka thei. Ruahchannak zong ka van nei ngam tthan cang. Cu hnu minute pakul cu ttihnung/tuksum tuk hringhran hi a si. Leikak thuk pipi cu ttih nathluahmah hin kan per hna. Hmun sang deuh panh dingin kan nufa rual cun kan i hruai.

Cu tluk khuasik le tangkhawng lakah kedanh le kut hmawza hruk loin lungpang ah van taan cu chim ko nih hin a deih/tlinh loh. Kan nung ve rih fawn ttung i hnabei a dongh tuk hmanh ah tthut ko awk cu kan ttha loh. Lungpang ah cun thinghram liantakpi hi ai thlai i zeitimaw in cu thing i kan kai khawh ahcun leimin lak in kan him kho men tiin ka ruat. Nain cu thing ah kai cu chim lo a umnak va phak hmanh cu va phak khawh fawi zaang a si loh ticu ka hngalh tthan. Cho hoih in kal loin kehlei ah kal cu a fawi deuh dingin ka ruah caah kehlei cu ka panhpi hna. Kan chak in a hong rilmi lung le thing cu i venpah kan hau, dang khat in leikak chungah kan tlak lo nakhnga i ven kan hau fawn, lung hi a dong ngaingai ko.

Mi pakhat; Kan chaklei ka van zoh lio te ah khin, lungpang tlang i mi pakhat a cawl khi ka hei hmuh. “Kan bawm u law” tiin ka hei viuih thlurmar. Adonghnak ah lam i a ummi nih cun a van kan hmuh. Kanmah chanh cu a zenh ngaingai ticu palh awk ttha lo khin a van kan bih. Ahnu ah “Ti khan rak um peng uh, hri ka van kawl lai” tiin a van kan viuih ve. A lang tthan zau ti loh. Rak hngah chung a sau duh ning hih!

Tuandeuh nak cun kan hna a hong ngam deuh. Cunglei in bawmhchanh an kan timh ti zong kan van theih cang. Kan umnak te ah cun um in pakhat le pakhat kan van i zoh. Kan cin sawhsawh loh, a ciap hin kan ciap thlirhtlerh. A khawn in a kan khawn. Ka fale hmur cu a duk viar cang. Cutluk khuasik lakah cun sau kan nung ti lai loh tizong ka hngalh viar. Ahnu ah cun mi pasarih-riat hrawng hi lungpang cungah cun an dir ka hei hmuh hna. An lak i mi pakhat, ka hngalh bal lomi cu a tai ah hri in an ttem i a hong ttum. Kan pawng i hmunrem deuhvak ah cun a hong dir. A phak lecangka a sahmul angkileng (jacket) cu ai phoih i Anne cu a khuh i David cu ai kuh i pakhat tete in a kan thiar. Tuandeuh i kan kainak lungpang sangsang hna sin ah cun mi an dirnak lungpang cu chim tlak lo ti awk tluk a si ka ti.

Keimah tein ka kai kho ko lai tiin ka ruah. Nain a rak kan bawmtu hna kut cak nih cun ka thazaang hmangmanh lo ti awk tluk khin tlang ah cun an kan chuah. Rianrangin motor (car) chungah an kan luhter colh. Ka hnu ka van i her i a nunnak can ngamh/huam in hri in van i thlai in a kan chanhtu kha kai lawmhnak bia chimh dingin kai timh ah cun hmuh ding a um ti loh. Zeitindah a um ve hnga?: Lihninh nih a phak tuk lonak hmun, sang hla deuhvak kan hawi le inn ah an kan phurh. Puan in an kan zual colh. Hika hmun zong cu kaangmei phan ah electric an thah viar ve caah i lumternak kan nei lo i ti koko lumnak hmanh a um loh.

Kan him cang ti kan van i hngalh hnu cun ttha tein kan van i zoh. Van tthat ah kan pemkeu dah ti lo cu faakin kan i khawngdeng hraw loh. Kan thilpuan bel cu hruk nolh awk an tlak ti loh. Kan umnak hna nih cun hngakchia cu ihter an timh hna nain, an helhhuah cang le aho a it kho kan um loh. Thawngpang thar a um ttheu lai tiin rodio fate cu kan kulh rei hna i ka fale zong cu ka sin dahlo ah cun khoi ka hmanh ah kal an duh loh. Ka sinah an i beek.  Ahnu ah khin ihnak songkhoi (sleeping bag) ah cun an i hngilh. Kei bel cu i hngilh khawhnak lam a um loh. Ka vapa Fairbanks khua i a kalmi nih cun lihninh a tuar ve hnga maw? Lihninh kan tuar hi a theih ahcun a kan ruat tuk lai va si kaw, kan himdam ko tihi zeitindah thawng ka thanh khawh ning a si hnga?

 Radio nih cun kan rak umnak kan sang cu a thluanchuak in inn vialte lihninh nih cun a hrawk cikcek tiin a chim. Anchorage khuapi hlunhlainak (downtown) a hrawh ning cu peh thluahmah hin an chim. An chim caan paoh ah ai rawkmi tam zia an chim chap lengmang fawn. Si-inn hna le sianginn hna zong fak ngai in an rawk. Anchorage khuapi hi khuaruahhar in a tthang i nichiar in `aih inn (building) tthattha an sa hlahmaw ti awk hin hi lio hrawng hi kan tthan ling pi a si. Cuti a chan lailing i oi khatte ah kan ttuankawlmi tengteng vuidip ah an hong can ko cu, zaang hi a raam i tuk hi a sum i zanmang hi a hluan. Khuaruahhar a si, a mak tuk ti ko lo cu chimrel awk a um loh.

Kan i hmu; Radio nih cun chungkhat i kawlnak thawng cu dongcat lo hin an thanh. “John a nu le pa kha Stewarts te inn ah kan um, a lungre rak theih hlah seh…..” tibantuk, “Johnson te chung nih an fanu Ann umnak hngalh an duh iai…..” titehna an chim peng. Kan pa sinah kan him ko ti thawng radio in thanhter dingin kai zuam sek ve nain phone ka ting kho ruam loh. Radio chim ningah cun kan pa kalnak Fairbanks khua cu lihninh nih oikhat a cangh i cu pin cu a hnin ti loh, cucaah kan pa zong cu a him ko lai ti ka zumh. Fairbanks cun Anchorage ah mi bawm dingin a herhmi thil le Doctor te zong an phan thluahmah cang tiin radio nih cun a chim fawn.

 Cu lakah cun kan pa Lowell zong cu ai tel ve hrim lai ti ka zumh. Radio biachim kan ngaih lio bakte ah cun “Pi Lowell Thomas le a fale thawngpang a hngal nan um el ahcun a ran khawh chungin van kan chim u” ti cu an van chim ve cang. Phone umnak panh in ka choi colh. An number chimmi cu ka van hmeh duahmah, hodah ka chawnh ti zong ka tuak cungcang loh. “Lowell kan him! Kan dam! Pathian nih an kan khamh si!” ka ti cutmat colh. Kan umnak ka chimh hnu suimilam cheu hrawngah khin Lowell nih cun kan umnak innkhar cu a van kingh.

Kan chungkhar tlingin kan van i hmuh hi cu…….kan i lawmh ning hi hmurka in chim awk a ttha loh. Kan siningcang cu kan van chimh cikcek. Cun anih nih a kan ruahning kong a van chim ve taktak cu kan tuarnak nak khan a kan ruah ruang i a tuarmi lungretheihnak phurhrit cu a rak rit deuh.

Thawhtthan zing pumh; Jesuh thawhtthan ni a hung chuak. Kan chung tein tuante ah kan tho. Ni hnih khengte kan phoih ti lomi, mi nih an kan pekmi thil cu kan i hruk ko. Anne zong cu amah chanhtu, aho a si hmanh kan hngalh lomi i a pekmi a sahmul angki cu ai aih. A nun chungah cu tluk a sunglawimi thawhtthan laksawng sung cu a dawn bal lo caah phoih hmanh a siang loh. David bawngbi nih cun a baksuah hmanh hrenh khawh loin ai tet ve. Kei nih cun ho bawngbi tthing ti hmanh hngalh lomi liantakpi hi ka tai ah ka ttembawh ve i cucu kai hruk. Cu chinchap ah cun kan pa Lowell nih thawhtthan zingpumh i pum dingin a kan ti . Zumh awk a har ko. Nain ka van ruat tthan i thih kung kan tlun lio i kan thlacamnak a kan lettu kha hodah si? Mi tampi an thih lio ah nunnak a kan petu hi hodah si? Umnak inn nei ti hlah hmanh u sih law cu nakin a sung deuhmi nunnak kan nei si. Nunnak a kan petu a tho tthanmi Jesuh hi kan zahpi lai loh, tiin kan fale cu ka van forh hna.  

I khawm ding cun Anchorage biakinn pi cu kan panh. Biakinn tual kan phan lai i mi dang cu zarhpi ni pumhnak thuamthil dawhdawh he an ra lai, kan nih chungkhar bel cu…..ti lei i ka ruah ahcun ka lungthlite cun ka ning a zak ziar ko. Kan intuarnak langhter ruah i ai thuam hramhrammi hna i mi nih an kan ruah chapbei ahcun….

Nemmam! A si naisai loh! Biakinn chung kan hong lut cu ………. kanmah nak nei lo, kanmah nakin a rak tuar deuh vingmi kanmah nakin a thilhruk ai rempaw lo deuhmi lawngte cu an rak tthu tthup ko. Cu Biakinn nganpi zongah cun electric mei a um ve hlei lo caah innchung zong cu lumter khawh a si ve hlei loh. Sihmanhseh, oi khat hmanh biakinn ceunak le lumnak ah mei thazaang (electric power) si loin Pathian tthawnnak (power) a hmang bal lomi Anchorage Biakinn nih cun, electric ceu ai ah a thot thanmi Jesuh ceu cu kan hman i mei lumnak ai ah Thlarau thianghlim umpinak cu kan nei hna.

 Pastor a hong dir i “Kan nih tuarnak hi cu Khrih Jesuh nih vailam ah a kan tuarpiakmi tuarnak sinah cun chim a tlaak loh. Nunthar nei in kan Anchorage khuapi dirh tthan dingin hi thawhtthan ni theng ah hin kan nih hi Amah sinah thawhter kan si hi…. khuaruahhar in lunglawmh awk kan si!....Khah ‘Haleluijah Bawipa a tho cang’ ti hi sa hna u sih” tiin ai pum mi cu a van kan sawm. Kha tan tluk in ka thinlung dihlak in hla ka sak kha ka hngal bal rih loh.

Hodah bawmh hau; Biakinn hnulei ah Upa te nih ca pahnih an rak tar. Pakhat cu “Bawmh hau” ti a si i a dang pakhat cu “Bawmh hau lo” ti a si. Khrihfabu nih cun a member, a mi hna cu bawmh a duh ttung hna. Aho pakhat hmanh nih “Bawmh ka hau” an ti ttung loh i, vai i hal cu thil harsa a si fawn caah bawmhchanh haumi nih cun mah tein i chim khawhnak caah le mi bawmtu hna nih an bawmh khawh hna nak hnga cu ca cu an rak tar mi a si. “Bawmh ka hau ko” tiah ai ruatmi nih min hei ttial i bawmh hau lo ah ai ruatmi zong nih cuti ttiam cun mah min hei ttial ding khi a si.

Cu zing i aikhawmmi lakah cun chungkhar pakul renglo inn le lo nei lo kan um. Nain Biakinn kan chuah viar hnu tiangah “Bawmh hau” tiin ttialnak catlap ah aho min hmanh hmuh ding a um loh. Vawlei ah zeihmanh nei hmanh hlah u sih law thihnak in a tho tthanmi Khrih Jesuh kan neih cang caah bawmhchanh hau si cu kan duh lo zong a si loh, bawmh kan hau ticu kan ti khawh lo bia deuh tu a si cio rua. Vawleicung lihnin fak pawl ah ai telmi kan tuar cang.

Cu chung cun kan dam i kan kaa hin lawmhnak lo cu chim ding a um ti loh. Kan neih lo leikap cu philh in Pathian caah kan rian tu kha a thar in kan i hngalh. Lihnin nih a hrawh dih cangka cun Alaska duh a nunnak a thar in kan hngalh i, sersiam tthan ding le ttamhmawihtu si dingin kan nih hi khamh kan si ti kan hngalh i cu pinah zungzal in kan philh ti lo dingmi thawh tthan zingpumh sunglawi a kan tuah piaktu thihnakteitu Jesuh nih cun kan thinlung ah teinak a kan pek. Zumtu hmaisa hna zong kha vailam ah Jesuh an thah ni ah khan chim awk ttha loin an rak ttih ve ko lai.

Sihmanhseh, thihnakteitu Pathian a tho tthan cang ti an von hngalh le cangka an i lawmhzia hngalhthiampi/hrawmpi kho ve dingin Anchorage mipi hi “Lihninh tthanghnak” hmang in a rak kan tthangh tu a rak si. Good Friday a muih deuh paoh le Easter ni hi a sunlawinak a ngan chin.

 **************

 Umharpheng Ca uk chung ta lakchin mi a si. A ttialtu Salai Thawng Lian Mang a si.

Zeiruang Ah US Nih Vawlei In ISIS Hi A Kah Hnga Lo?

ISIS pawl nih Syria le Iraq ramri Kobani khuapi cu an lak thlu deng cang. Khuapi 40% hrawng cu ISIS pawl kut ah a um cang. US Defense Secretary Chuck Hagel nih “Kobani khuapi cu IS pawl kut ah a um lai loh tiah kan chim kho lo. Ttihnung dirhmun ah a dir” tiah  a ti. Kobani khua chung ikahnak ruangah ISIS ralkap 300 tluk an thi cang i, Kobani khuapi chung minung 5000 tluk an thi cang tiin BBC nih a tarlangh.

Syria, Turkish le Iraq hruaitu pawl nih ISIS pawl hi cunglei lawng cun kan tei kho hna lai lo tiah a tu le a tu an chim lengmang. An chim lengmang nain, US le a hawile pawl nih vawlei in an kah an timh lo kong an chim ve. Zeiruang ah vawlei in ISIS hi an kah hna hnga lo ti biahalnak biapi ngai a chuak. Ramdang i vawlei ralkap thlah cu kan tim lo tiah Obama nih a rak chim. Cu hlan i Taliban pawl an rak kah lai ahcun US nih Afghanistan ah vawlei ralkap kan thlah ko. Vawlei ralkap in an doh ahcun ISIS pawl an tei hrimhrim hna lai ti a fiang ko. Nain zeiruangah dah an vawlei in an kah hna hnga lo?

ISIS pawl nih Iraq ram khuapi Baghdad khuapi zong lak an timh peng. Asinain, Iraq ralkap pawl nih fakpi an izuam i an kham peng ve ruangah Baghdad khuapi cu ISIS pawl kutchung ah a lut rih lo. US le a hawi le pawl nih October 11,12 ah ISIS pawl i an hmunkhuar pakhat cu Airstrike in an kah peng. October 12,2014 ah, Syria ram chung i ISIS pawl cu cunglei in an kah hna i, cu kahnak ruangah ISIS ralkap minung 30 tluk an thi tiah City police Capt.Bahjat al Hamdani nih a chimmi CNN a tarlangh.

Malaysia Ka Phanh Ka Diary

Pathian ni zingka ah Kuala Lumpur ka phan. Inn ah kal colh loin lakphak dawr ah an ka tthut pi. Thantlang lakphak dawr nakin Laimi an tam deuh. Thantlang lakphak dawr ah a tthumi ko kai lawh ter. Singapore ni thum ka caam chungah ka ngaih cemmi le ka hawt cemmi cu kunya asi. Lakphak ka din dih in lam pawngah cabuai fa tein an zuarmi kunya dawr lei ka fuh colh. Voikhat cu Fiakfairok (Lai dawr) ah sabuti ka ei. Chicha (phanyi a kikmi) i cah ka duh tuk nain a min ka philh diam. Kai ruat lengmang nain ka thei kho hlei lo. Vanthat ah dawrhngaktu nih “ chicha na ding la maw?” a ka ti cu vanthat ka ti. Lai khal kan ti cu haileng in puri ei ko khi ka rak i ziak lo ngai. Malaysia ah ti le mei hi a harmi asi lo nain Lakphak dawr i tisa hrai khat le tikik hrai khat din zongah a man pek asimi hi ka khuaruah a rak har ngai.

Kan Lai nungak ka hmuh hna ah ka khuaruah a har ngai. “ Rome khua na um ahcun Rome nunning in nung” timi phungthluk hna ka lung ah a chuak. Laitlang um lioah a tanpawr langhter hmanh a rak ngamh lo mi nih khan Tuluk nungak nawl an i cawn i an el canceo tiang lawng a hupmi bawngbi tawite an i hruk ve. Nain, a ciocio ai khat lo anti bang tanpawr le el-zim ciocio ah kan Lai nungak tanpawr le Tuluk nungak tanpawr cu Saisua kung le banluang kung bantuk khin an i dang. Tlangval cheukhat an sam pungsang le an i kirter ning zoh ah an cal ah “ Mei i ralring!” tiah ttial hau dengmi zong an um. “ Rak kan mawhchiat hlah uh ramdang nun kan cawng lio…” timi hla kha a hmaan tuk ka ti. Mit au kho paoh nih cun mobile ( hand phone) an i tleih dih. Laitlang in a phan tharmi hi kan phone chonh hrim in a phan thar kan si a fiang kho tuk. Phone chonh ah inn leng chuah riangmang i hnachet mi he a langhlat in ai chawnmi bang a au rumro khin kan au.

“CRC (Chin Rufugee Committee) card lawng nai tleih caah nai chawhleh ah i ralring” ti lawngte hi Malaysia ka phanh ka ah an ka chimh deuhmi asi. Zeiti hlei in i ralrin ding ka thei fawn lo. DBKL ( Sipin) pawl khi motor khat in ka hmaika ah an dir. “Hi hna pawl hi mitleih hmang (palik) timi an si ko hih!”, tiah ka hawipa Ceu Bawi nih a ka dehnak. Elaw! Inn-pek ei-cawnnak ah pei ka phanh ka in ka um colh ko ne la hi ka ti i ka thin a rak phang ngai. Kai fian hnu ah cun ‘ ai deh kho paoh thi lak deh’ timi ko kha ka lung ah a chuak. UNHCR card a ngeimi pawl hi Lai lei i duh paoh in motorcycle ai citmi tluk khin ka rak hmuh hna.

Ka kawipa (Kawi Cung) a riantuannak hmun ah kan va riak. “Ka sin ah interview i tuah colh ko hme” a ka ti. OK, ka hei ti ve. An boss nu nih rawl min pawl a ka hal cu ‘ van ka zoh ah a sang, lei ka zoh ah a pit’ ti ding khi ka asi. “ Experience zong na ngei lo, rawl min zong na thei fawn hna lo” tiah nih bu in a ka ti. “ Ka ttuan hmasa lo ahcun zeitindah experience cu ka ngeih khawh lai. Rawl zong cu inn i kan chuanmi lawng pei ka ei ve cu” tiah ka thiam hnihchun mirang holh in ka leh ve. Menu (rawl min ttialnak) a van lak i a ka relter. Ka hrokhrol in rianrang tak in ka rak rel ve. “A rel cu na thiam ko hna hih!” a ka ti nain a ka ttuanter thai lo.

Ngasa le arsa zuarnak ah rian ka ttuan. Nichiar rumro in a theengmi tonghtham peng cu kan rim hi tihang ah chuang usih law Thangtlang buva nga hang nakcun a thaw deuh kho men. Thantlang market rim le thopaw hna ka ngai deng hna. Sau ka ttuan manh lo, ka chuak colh. Rianchuah man ah kan boss nu nih Rm.200 a ka cik hoi. Ka ttuan tti hawi Malay nu nih hin a chonh a ka huam ngai. Bia a ka ruah tawn nain uihrik tia te zong ka theih piak lo. Bia a van ka hal tawn ah kakhat te hmanh a chimmi ka thei lo i a leh awk ka theih lo tuk ah ‘nangmah Malay holh na thiam lo’ ka ti tawn i thideng in kan ni tawn. Ka philh khawh lomi pakhat a um. Kan hawipa hi thingthei a zuarmi a um. A thli tein thingthei cu kan ei tawn. Voikhat cu a thli tein mitsur kan ei. Kai rianranh tuknak ah khai loin pumkhat ka lemh sual. Ka dang ah ai taap. Or kakhat ruangah ka thi deng heeeeeeee

Ka naupa ( Thawngpi) nih ka sin ah wire riantuan law na thadam cem lai. Keimah nih kan cehken lai, kawng-si-kawng in rian na thok lai ,a ka ti. Khiangthawng chia nawnmi le pher chia nawnmi kan i ken i riantuannak hmun ah cun a riak in kan pok. A har ngai ka timi cu pawngkal ah asi. Innsak liomi asi caah ek-inn a um lo. Lai lei bantukin mi ek-inn hman ta duak awk nih a tthat fawn lo caah hleitang tiluhor ah thinphang nawn le siarem lo ngai in tthut asi. Kawng-si-kawng cu a sullam kai fiang lo. Cazi phunphai hna ah ka rak ruah. A zei cazi phunphai nemmam cu, kawng-si-kawng timi cu fial chukcho tinak a rak si. Palaizar (pliers) le sik-ka-ru driver (screw driver) pin in theihmi dang ka ngei hoi lo. Fial chukcho ca zongah ka rak tthahnem (tuk) hoi lo. Malaysia phanh ka zei theih lo kha cu a rak buaithlak ko.

Hmung Hmung

RCSS Nih Khua Khat Ah Minung 15 Cio In An Ralkap Ah Lung Ding An Fial Hna

Shan ramkulh thlanglei Lynkhy khuapi i a ummi khuate cheu khat ah RCSS ralkap nih ralkap thar an duh ruangah khat minung 15 cu October 15 hlan ah ralkap ah lutter dingin an fial hna. Cu ruangah Mino tampi cu Thailand ram an zam hna.

RCSS ralkap caah an fialmi khua pawl cu Namtin, Naungtaw, Naungpauk, Taungki, Wamloiphi khua pawl an si. Thailand a nai ruangah Thailand ram a zammi an tam tiin Lynkhy khua ummi pakhat nih a chim.

RCSS pawl nih an ralkap caah mithar luh an fial tikah an duh ning in minung an hmuh hna lo ahcun nunau le putar, pawl kha an tlaih hna i mino in an thlenter tawn hna. Cu ruangah nunau le kum upa pawl zong khuapi dangdang ah an zam ve ti a si. 

Mithar pawl hi Loi Tai Leng i an hmun pi ah ralkap training cawnter ding an si. A tlawmbik kum 5 chung tal ralkap ttuan ding tiin khuabawi pakhat nih a chim. Shan News

Ruah le Thliachia Ruang Ah Japan A Ting, India Mipi 300000, Thinphang In An Um

Ruah le thlichia Vongfong tiin auhm cu zarhte zing ah Japan ram thlanglei an tikulh Okinawan lam hoih in hran ai thok i minung 20 leng hliamhma an tuar.

Hi thlichia cu sml pakhat ah Km 234 tlung thawngin a hrang, a daih deuh caan km 15 tluk tiang a hrang.

Mah pawng i a ummi Okinawa inn 33000 reng lo electric an vaang kho lo, inn 10000 reng lo an umnak hmun in thialter ding an fial hna.

Cacawn nikhat tiang khi thli le ruah a hran ding an zumh ruangah Min le Lihninh zong a cang kho tiah Japan nikhua lei le vawlei lei thiamsang pawl nih an chim i mipi zong ralrinnak an pek hna.

Kan hnu August thla i ruah a tamtuk ruangah Hiroshima ah vawlei min in minung 70 reng lo an rak thi.

Cu lio ah India zong ah Hudhud thliachia a hrang lai ti an theih cia ruangah mipi 100,000 cu an umnak hmun in thialter dingin ralrinnak an pek hna i thinphang le thlalau in an um.

India nitlak thlanglei ah Sml pakhat ah km 165 tluk in a thawngmi thlichia cu Sunday ah a hrang lai tiin India Meteorological Department pawl nih an thanh, hi thlipi cu a fak ngaingai lai tiah an chim..

Lawng dinhnak hmunpi bik a simi Vishakhapatnam tikulh pawl ah hi thliachia hi fakkhun in a hrang lai tiah an zumh ruangah a kiangkap i a ummi, minung 300000 cu a hlei in ralrinnak pe in an luatkhawhnak dingah cozah nih a tawlrel piak hna.

Kan hnu kum ah Phailin thlichia in tubantuk in fak ngai in a rak hranh i minung 53 an rak thi. A liam cia kum 15 zong ah mah bantuk in thlichia le ruah a rak um ruangah minung 10000 reng lo an rak thi. Reuters | AFP